Landschappen
Een selectie landschapsfoto’s uit Nederland, Portugal, Engeland, Frankrijk, IJsland en Marokko. De beelden tonen de variatie in vormen, patronen, kleuren en structuren die in natuurlijke landschappen te vinden zijn.
Van uitgestrekte kustgebieden en rivierdelta’s tot vulkanische vlaktes en kleurrijke aardlagen. Elke foto legt een bijzonder moment vast waarin licht, landschap en compositie samenkomen.
Nederland
De Noordwaard: van binnen- naar buitendijks
Het project Ruimte voor de Rivier (2006-2015) is een voorbeeld van natuurlijke klimaatbuffers ‘avant la lettre’. Het project de Noordwaard bij Werkendam was een enorme ommezwaai; landbouwgebied maakte hier plaats voor de aanleg van een doorstroomgeul. De nieuwe ruimte die de rivieren in ons land krijgen, in de vorm van nevengeulen, oeververlagingen en zelfs nieuwe lopen of dijkterugleggingen hebben naast veiligheidseffecten ook andere maatschappelijke meerwaarde (recreatie, natuur). Zo’n 150 jaar geleden deed het water dat via de Rijn ons land binnenkwam, er ongeveer tien dagen over dagen om de zee te bereiken, tegenwoordig is dat ongeveer tien uur.

Lage waterstanden rivieren: het nieuwe normaal
Nederland is in de ban van het lage water. De Rijn bereikte eind september 2026 bij Lobith zijn laagste afvoer ooit, sinds het begin van de metingen in 1866. Sluizen werden buiten werking gesteld en afgemeerde schepen en woonboten veranderden in landrotten. Op diverse locaties zoals in het Westland, Zoetermeer en bij Berkel liet men opzettelijk water in, met het doel om een buffer aan zoet water op te bouwen en zo verzilting tegen te gaan. Jachthaventjes langs de grote rivieren vielen droog en de binnenvaart kampte ook met de nodige problemen. Door aanhoudende droogte en historisch lage rivierstanden was er volgens ingewijden sprake van een ‘watertekort’. Inmiddels is duidelijk dat 2026 alle eerdere jaren heeft overtroffen als het gaat om de laagterecords.
Een paar maanden geleden zuchtte Nederland onder wekenlange droogte. De schade liep in de miljarden. Toch trekt het kabinet de stekker uit een pot van bijna een miljard euro die bestemd was voor droogtemaatregelen. Het geld gaat naar het onderhoud van bruggen en andere infrastructuur.
Het water in de Mariapolder ‘beweegt’ dagelijks nog zo’n 70 tot 80 centimeter. Het getijdenwater schuurt kleine geultjes uit, die bij eb goed zijn te zien. Zoetwatergetijdegebieden zijn op wereldschaal een zeldzaam fenomeen. Dankzij een open verbinding met de Noordzee (via de Nieuwe Waterweg), is er in de noordkant van NP de Biesbosch nog steeds sprake van een behoorlijke getijslag, ondanks de Deltawerken.

Als we het over ontpolderen hebben dan kan èn mag de Hedwigepolder in Zeeuws-Vlaanderen niet ontbreken. Over de plannen om deze polder terug te geven aan de natuur, woedde jaren een juridische strijd. Uiteindelijk komt het er toch nog van; in 2022 stroomt het rivierwater voor het eerst de voormalige landbouwpolder in.

Spectaculaire rotsformaties
Madeira – Portugal
De Ilheus da Ribeira da Janela, aan de noordwestkust van Madeira, zijn spectaculaire rotsformaties! Mijn vrouw en ik rijden er langs en met de groothoek maak ik een paar foto’s. In de loop van de middag vraag ik mij af hoe die rotsformaties eruit zouden zien bij zonsopgang. De volgende morgen dus weer terug. Het is echter oppassen geblazen. De rotsblokken zijn spekglad en met mijn camera op statief glij ik er min of meer overheen. Op een stevige ondergrond monteer ik mijn camera op het mee gezeulde statief en maak met behulp van een draadontspanner meerdere foto’s met een langzame sluitertijd.
Frankrijk
In Frankrijk liggen ook prachtige getijdengebieden zoals in Normandië. Vanuit de lucht krijg je door het gebruik van een drone een totaal ander perspectief. Een meanderende geul mondt uit in de Noordzee. In het droogvallende slik ligt een netwerk van kleinere getijdengeultjes. Het landschap is hier voortdurend in beweging.
Op hogere stukken in het terrein is sprake van begroeiing. Wij zouden zo’n stuk buitendijks land kwelders of schorren noemen.
Lac du Der is het grootste kunstmatige meer van Frankrijk en werd aangelegd om hoge waterstanden te voorkomen. In de zomer staat het meer vol en in het najaar en winter ligt het droog, omdat men dan het water weer geleidelijk loost. De enorme vlakte is in het najaar een spectaculair bolwerk van tienduizenden, pleisterende kraanvogels. Op de foto is het kerkje van Giffaumont te zien.
In najaar en winter verandert Lac du Der in een netwerk van ondiepe geulen en poelen.
IJsland

De Hverfjall krater is een vulkanische formatie die ongeveer 2500 jaar geleden is gevormd tijdens een explosieve vulkaanuitbarsting. Het is een stratovulkaan, wat betekent dat hij een kegelvormige vorm heeft en steile hellingen. Een stratovulkaan wordt gekenmerkt door explosieve, heftige uitbarstingen. De Hverfjall krater is te vinden in het noorden van IJsland en ligt aan de oostzijde van het Mývatn meer.
De Drangajökull is de enige gletsjer in de Westfjorden op IJsland. Over gletsjers horen we de laatste tijd negatieve berichten. Onder invloed van klimaatverandering zijn de meeste gletsjers immers aan het krimpen. De Drangajökull vormt echter een uitzondering en dat komt waarschijnlijk door de ligging van de gletsjer op het schiereiland Vestfirðir, waar hij wordt beïnvloed door de lagere zee temperaturen in vergelijking met de gletsjers in het zuiden van IJsland. De Drangajökull voert water af en mondt uit in een nabij liggend fjord, waar de invloed van getijdenwerking merkbaar is. Tijdens eb zijn de meanderende geulen goed te zien.




















